Wielu z nas marzy, aby za dziesięć czy dwadzieścia lat nasza skóra wyglądała podobnie, a na jej powierzchni nie tworzyły się zmarszczki. Najczęściej jednak, w związku z procesami starzenia, ich powstawanie jest nieuniknione. Na stan naszej cery wpływa jednak także szereg innych czynników, na których działanie mamy już wpływ. Unikanie nadmiernego promieniowania słonecznego i palenia papierosów, a także eliminacja z diety niektórych składników może przyczynić się do zachowania dobrej kondycji skóry.

Promieniowanie słoneczne

Najważniejszym czynnikiem wpływającym niekorzystnie na kondycję naszej skóry jest promieniowanie słoneczne. Promieniowanie ultrafioletowe (UVA i UVB) emitowane przez słońce wpływa na wszystkie warstwy naszej skóry. Promieniowanie UVB stymuluje melanocyty, znajdujące się w warstwie podstawnej naskórka do produkcji melaniny, ciemnego barwnika, który ma chronić głębsze warstwy skóry przed niekorzystnym działaniem drugiego rodzaju promieniowania ? UVA. To ono bowiem jest odpowiedzialne za procesy starzenia się skóry, ze względu na głębszą penetrację.  [2]

Wyróżnia się dwa rodzaje starzenia skóry: fizjologiczne związane z wiekiem i słoneczne. Niestety długotrwały wpływ promieniowania słonecznego na niechronioną skórę jest dla niej bardzo niekorzystny. Zmarszczki powstające wskutek działania słońca są grubsze niż te związane wyłącznie z wiekiem, a dodatkowo tworzą się pobruzdowania. Skóra zamiast coraz cieńsza, staje się wręcz grubsza, a w jej obrębie powstają nowe naczynia z tendencją do pękania. Niestety skóra eksponowana przez dłuższy czas na promieniowanie słoneczne ma zwiększoną tendencję do tworzenia się w jej obrębie zmian nowotworowych. Jest to spowodowane uszkodzeniami DNA komórek warstwy podstawnej ? skutkiem działania promieniowania UVA. Mimo mechanizmów obronnych organizmu, przez lata może dojść do licznych uszkodzeń, których organizm nie jest w stanie w porę wychwycić i usunąć. Dwoma najczęstszymi rakami skóry, związanymi z działaniem promieniowania słonecznego są: rak podstawno- i kolczystokomórkowy. Ten pierwszy może rozwijać się przez wiele lat, prowadząc do oszpecania pacjenta. Rak kolczystokomórkowy natomiast jest bardziej agresywny i powoduje szybsze powstawanie przerzutów. [1]

Niewłaściwa dieta

Kolejnym niezwykle istotnym czynnikiem, wpływającym na stan skóry jest odpowiednia dieta. Osoby z problemami z cerą w pierwszej kolejności powinny ograniczyćspożywanie tłuszczów i cukrów. Ich nadmierna ilość prowadzi do nadwagi i otyłości, a osoby z tymi przypadłościami, borykają się także często z problemem przetłuszczającej się skóry z tendencją do zmian trądzikowych. Dodatkowo duże ilości cukrów, krążące w krwioobiegu przyczyniają się do zmiany struktury białek, w tymkolagenu, głównego białka tkanki łącznej odpowiedzialnego za elastyczność skóry. [2]

Czynnikami niezwykle korzystnymi natomiast są witaminy, flawonoidy czy karotenoidy o działaniu antyoksydacyjnym i przeciwzapalnym. Dlatego dieta osób z problemami z cerą powinna być bogata w owoce, zwłaszcza cytrusy, warzywa, np. pomidory, papryki i brokuły, a także rośliny strączkowe. [2]

Papierosy

Kolejnym, wydawałoby się łatwym czynnikiem do eliminacji, jest palenie papierosów zarówno czynne, jak i bierne. Dym papierosowy zawiera cały szereg toksycznych substancji. Niektóre osłabiają mikrokrążenie skóry, pogarszając jej odżywienie. Inne z nich łączą się z białkami strukturalnymi skóry, osłabiając ją, pogarszając jej kondycję i powodując tworzenie się zmarszczek. [2]

Dodatkowo palenie papierosów powoduje powstawanie wolnych rodników, prowadzących do uszkodzeń skóry, jej wysuszania i zatykania porów, co powoduje rozwój zmian trądzikowych. [2]

Stres

Jeśli chcemy zadbać o naszą skórę, powinniśmy także unikać sytuacji stresowych. Przewlekły stres prowadzi do dysfunkcji układu odpornościowego, który jest odpowiedzialny za zwalczanie uszkodzeń w obrębie skóry, spowodowanych np. działaniem promieniowania słonecznego. [2]

Warto także pamiętać o tym, aby przesypiać w ciągu doby od 6 do 8 godzin. Zbyt krótka ilość snu wiąże się ze wzrostem ryzyka rozwoju wielu chorób, takich jak nadciśnienie, cukrzyca czy choroby układu sercowo-naczyniowego, ale także powoduje pogorszenie kondycji skóry. Ma to związek przede wszystkim z utratą wody i jej przesuszeniem. [2][3]

 

[1] Jabłońska S., Choroby skóry, wyd. PZWL, Warszawa 2002
[2] Krutmann J. et al., The skin aging exposome., J Dermatol Sci. 2017 Mar;85(3):152-161
[3] Yoshizaki T. et al., Association between Skin Condition and Sleep Efficiency in Japanese Young Adults, J Nutr Sci Vitaminol (Tokyo). 2017;63(1):15-20